3.3 Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en niet-woningen

Prognose ontwikkeling aantal inwoners en woningen

In deze voorjaarsrapportage is rekening gehouden met de volgende prognoses voor de aantallen inwoners en woningen:

Tabel 6

Omschrijving

2026

2027

2028

2029

2030

Geactualiseerde prognose (stand 1 januari)

Inwoners

167.000

168.100

170.100

172.800

175.800

Woningen

69.280

69.790

71.050

72.510

74.020

In de periode 1 januari 2026 - 1 januari 2030 wordt de groei van het aantal woningen geraamd op 4.740. Mede hierdoor stijgt het aantal inwoners naar verwachting met afgerond 8.800 in deze periode. Voor de groei van het aantal woningen is uitgegaan van de ambitie zoals opgenomen in de woningbouwplanning (WBP) met de standlijn 1 juli 2025. Gezien de ervaringen uit het verleden wordt die ambitie niet geheel gerealiseerd. In bovenstaande tabel is ervan uitgegaan dat 70% van de geplande capaciteit vanaf 2026 gerealiseerd wordt. Hierdoor wordt de raming van de baten en de lasten in het meerjarenbeeld realistischer en meer gedegen.

De ontwikkelingen van het aantal inwoners en woningen zijn het uitgangspunt voor de berekening van de algemene uitkering, onroerendezaakbelastingen en de areaalsystematiek van de gemeente.

De areaalsystematiek geeft een indicatie van de financiële impact van de autonome groei op de processen. Jaarlijks worden deze stelposten behorend bij deze systematiek geactualiseerd om de lasten van de groei in het meerjarenbeeld te ramen. In deze Voorjaarsrapportage verwerken we de toerekening aan de programma's voor de jaarschijf 2026.

Tabel 7

Omschrijving (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2026

2027

2028

2029

2030

Areaalsystematiek - Sociaal domein

0

0

0

0

0

Areaalsystematiek - Fysiek domein

0

0

0

0

0

Stelpost volumegroei jeugdzorg en Wmo

-10

-20

-30

-40

-1.060

Areaalsystematiek voor de groei van de gemeente

-250

1.107

3.119

5.874

1.096

Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en niet-woningen

1.054

394

-415

-1.898

7.096

Areaalsystematiek - Domein bedrijfsvoering

0

0

0

0

0

Totaal - Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en niet-woningen

794

1.481

2.674

3.936

7.132

Toelichting mutaties

Zorg en werk

Areaalsystematiek - Sociaal domein

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2026

2027

2028

2029

2030

Beleidsdoel A Inwoners ontvangen zorg en ondersteuning thuis.

Toerekening aan programma Maatschappelijke ontwikkeling

-924

-924

-924

-924

-924

Toerekening aan Overzicht overhead

-168

-168

-168

-168

-168

Toerekening aan programma Wonen

-20

-20

-20

-20

-20

Toerekening aan programma Zorg en Werk

-632

-632

-632

-632

-632

Dekking stelpost areaaluitbreiding

1.744

1.744

1.744

1.744

1.744

Areaalsystematiek - Sociaal domein

0

0

0

0

0

De middelen vanuit de areaalsystematiek worden voor het sociaal domein ingezet voor personeel, jeugdzorg en preventief jeugdbeleid.

Kwaliteit fysieke omgeving

Areaalsystematiek - Fysiek domein

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2026

2027

2028

2029

2030

Beleidsdoel D Gemeentelijke wegen, straten en pleinen zijn goed begaanbaar, schoon en veilig.

Toerekening aan programma Kwaliteit fysieke omgeving

-412

-412

-412

-412

-412

Toerkening aan programma Maatschappelijke onwikkeling

-11

-11

-11

-11

-11

Toerekening aan programma Mobiliteit

-62

-62

-62

-62

-62

Toerekening aan programma Ruimtelijke ontwikkelingen

-22

-22

-22

-22

-22

Toerekening aan programma Veiligheid

-219

-219

-219

-219

-219

Dekking stelpost areaaluitbreiding

726

726

726

726

726

Areaalsystematiek - Fysiek domein

0

0

0

0

0

De middelen vanuit de areaalsystematiek worden voor het fysiek domein ingezet voor onder andere verhardingen, bijdrage Veiligheidsregio Kennemerland (VRK), groen, openbare verlichting, openbare orde en veiligheid, vergunningen, bouwhandhaving, civiele kunstwerken, parkeren en onderhoud speelvoorzieningen.

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

Stelpost volumegroei jeugdzorg en Wmo

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2026

2027

2028

2029

2030

Onderdeel D Onvoorzien/saldo kostenplaatsen.

-10

-20

-30

-40

-1.060

In verband met de groei van de gemeente en de verwachting dat het beroep van de huidige inwoners op de jeugdzorg toeneemt wordt de stelpost volumegroei aangepast. Voor de jaren 2027 tot en met 2030 wordt rekening gehouden met een jaarlijkse groei van 1%.

Areaalsystematiek voor de groei van de gemeente

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2026

2027

2028

2029

2030

Onderdeel D Onvoorzien/saldo kostenplaatsen.

Aanpassing reservering maatstaf inwoners

0

721

2.283

4.255

771

Aanpassing reservering maatstaf woningen

-322

191

458

991

131

Aanpassing reservering maatstaf stijging overhead

-32

91

274

524

90

Areaal vrijval fysiek domein 2026

104

104

104

104

104

Areaalsystematiek voor de groei van de gemeente

-250

1.107

3.119

5.874

1.096

De ramingen zijn geactualiseerd op basis van de meest recente prognoses van het aantal inwoners en het aantal woningen. Het nadeel in 2026 wordt met name verklaard doordat het aantal woningen in 2025 harder is gegroeid dan waar rekening mee werd gehouden.

Bij het fysiek domein wordt uitgegaan van het door de raad in de beheerplannen vastgestelde basisniveau. De areaalsystematiek is voor dit onderdeel niet taakstellend. Dit kan bij het in beheer nemen van areaal leiden tot verschillen die ten gunste en ten laste van de algemene middelen worden gebracht. Het werkelijk in beheer genomen areaal was dit jaar lager waardoor er middelen vrij kunnen vallen.

Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en niet-woningen

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2026

2027

2028

2029

2030

Onderdeel D Onvoorzien/saldo kostenplaatsen.

Algemene uitkering

305

0

-600

-1.700

5.900

Onroerendezaakbelastingen

749

394

185

-198

1.196

Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en niet-woningen

1.054

394

-415

-1.898

7.096

De ontwikkeling van het aantal inwoners en het aantal woningen is van belang voor de berekening van de algemene uitkering uit het gemeentefonds en de te begroten opbrengst uit de Onroerendezaakbelastingen (OZB). Bij het opstellen van de Programmabegroting 2026-2029 is rekening gehouden met de prognoses uit de Voorjaarsrapportage 2025. Op basis van de waardeprognoses die in november 2025 zijn ontvangen van Cocensus is de opbrengst van de OZB over 2026 met € 0,75 miljoen verhoogd. Dit wordt veroorzaakt door een grotere areaaluitbreiding bij de niet-woningen (zie ook raadsvoorstel 12710199).

In juli 2025 is een geactualiseerde prognose opgesteld van het aantal inwoners en de woningbouwplanning. Tevens zijn de actuele bevolkings- en woningbouwcijfers en een aantal andere maatstaven (op basis van informatie van het CBS) per 1 januari 2026 gepubliceerd. Als gevolg van de nieuwe prognoses wijzigen de ramingen voor de te ontvangen algemene uitkering en de OZB in de jaren 2026 en verder.
In 2026 laat de algemene uitkering een voordeel zien. Dit is het gevolg de negatieve inkomstenmaatstaf OZB. Zoals toegelicht in het raadsvoorstel 'Verordening op de heffing en de invordering van onroerendezaakbelastingen 2026' (12710199), was de stijging van de waardeontwikkeling lager dan landelijk ingeschat, waardoor een voordeel ontstaat bij de negatieve inkomstenmaatstaf. In 2027 is het effect neutraal, in 2028 en 2029 laat de algemene uitkering een nadeel zien veroorzaakt door de geactualiseerde prognoses inwoners en woningen. Vanaf 2030 ontstaat een voordeel door het toevoegen van indexatie aan de algemene uitkering op basis van de bbp-systematiek.

Overzicht overhead

Areaalsystematiek - Domein bedrijfsvoering

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2026

2027

2028

2029

2030

Onderdeel A Directie, bestuursondersteuning, corporate control, communicatie, personeel en organisatie, financiën, inkoop en juridische zaken.

Toerekening aan Overzicht overhead

-239

-239

-239

-239

-239

Dekking stelpost areaaluitbreiding

239

239

239

239

239

Areaalsystematiek - Domein bedrijfsvoering

0

0

0

0

0

Door de groei van de organisatie groeit ook de overhead die noodzakelijk is ter ondersteuning van het primaire proces. De middelen die beschikbaar zijn gekomen voor de meegroeiende overhead worden ingezet voor de uitbreiding van formatie voor functioneel applicatiebeheer, informatiebeheer, personeelsadministratie en recruitment.